Kayıtlar

davranışsal denetim etiketine sahip yayınlar gösteriliyor

Denetim Günlükleri: Form Bizi Bağımsız ve Tarafsız Kılar mı?

Resim
Bilmem neden günlüğüm; Bugün aklıma bağımsızlık ve tarafsızlık üzerine yazmak geldi. İç denetim deyince en çok duyduğumuz kavramlardan ikisi bunlar. Herkes bunlardan bahsediyor... Ne var ki çok az kişi gerçekten ne ifade ettiklerini konuşuyor. Üstelik bu biraz netameli ... Hatta yer yer mayınlı arazi denebilecek bir konu. Ama olsun. Madem ki iç denetim yazıyoruz... Bu baziçede geri durmak olmaz . Yandan kıvırtmak da bize yakışmaz. Nedir bu bağımsızlık ve tarafsızlık peki? Ve iç denetimde bunlar ne kadar mümkün olabiliyor? Olayın çok basit düzeyden... Neredeyse kaotik denebilecek seviyelere kadar uzanan farklı türleri var. Söz gelimi... "Bir çay içmek tarafsızlığı bozar mı?" sorusundan... Yukarıdan gelen bir terfi teklifi... Yahut bir tehdit karşısında nasıl davranmalıyıza kadar uzanan geniş bir yelpazeden bahsediyoruz. Önce kavramlar da anlaşmak gerekir. Bağımsızlık dışsal bir olgu. Yani denetim biriminin fonksiyonel anlamda hiçbir yere bağımlı olmaması demek. ( Fonksiyonel ...

denetim günlükleri: yapıcı tatminsizlik mesleki şiardır

Resim
Bugün iç denetimde “yapıcı tatminsizlik” kavramı üzerine konuşmak istiyorum sevgili günlük… “Ne bu yaaa, yeni kavramlar mı uyduruyorsun… ‘zate’ son on yıldır yaşadığımız mesleki kavram sağanağından bıkmışım ha!” dediğini duyar gibiyim. Evet, yeni bir kavram çerçevesinde anlatacağım konumu. Şimdi mesleğe yeni başladığımızda eski alışkanlıklarımıza uygun hareket etmeyi bir yere kadar mantıklı buluyorum. Bu bağlamda “teftişçilik” anlayışını da, denetim konularını da handiyse hepten aldık ve denetim evrenimizi bunlardan oluşturduk. Hani derler ya: “Tilkinin kırk türküsü var, kırkı da tavşan hakkında…” Biz de: maaştı, ayniyattı, ihaleydi, alımdı, satımdı… diye diye günlerimizi geçirdik. Raporlarımızda verdik veriştirdik. Yanlış anlaşılmasın, hâlâ aynı türküleri söylüyoruz. Bu yazıyı her şeyi halletmiş, aydınlanmış biri gibi yazmıyorum. Henüz öyle bir “ışık” filan yok. Ama bir süre sonra bir şey oluyor… Tatminsizlik başlıyor. Ve bu aslında doğru kullanılırsa son derece müspet bir d...

Denetim günlükleri: bulguya itirazın nedenleri

Resim
Bulguya karşı direnç üzerinde durmak istiyorum sevgili günlük… Biraz empati yapasım geldi nedense. Acaba neden bulguya direnç gösterilir? Çoğu kez her şey ayan beyan belli olsa da hangi sebep denetleneni böyle bir davranışa yönlendirir? Gerçekten inanmamakta mıdır? Yoksa bal gibi inanmakta ve fakat yine de muhalefet mi etmektedir? Bence yüzde 99’u ikinci gruba giriyor. Peki ama neden? Asıl mesele tam da burada. Sebep çok olabilir elbette, ama ben şimdilik iki tanesi üzerinde durmak istiyorum. 1- Muhalefetin nedeni: Çaresizlik Bazen denetlenen, yazılanların doğru olduğunun farkındadır. Ama çözebilecek kudret elinde değildir. Ve çaresizlik çoğu zaman muhalefet şeklinde tezahür eder. Çünkü biz çoğu zaman “süreç” denetleriz. Oysa süreç o birimde başlayıp bitmez. Birçok birimi yataylamasına keser. Süreç bilinci oturmadığında — ki bu iç kontrol zafiyetinin bir numaralı göstergesidir — herkes olayın kendi dışındaki birimlerden kaynaklandığını düşünür. Çoğu zaman da haklıdır. Böyle olunca ne o...

denetimde gerginlik mi?

Resim
iç denetimde "denetim ilişkileri" üzerinde konuşuk etmek istiyorum sevgili günlük senlen bugün.. neden diyeceksen birden aklıma geldi.. hep ne anlatılır: denetimde ilişkiler çok iyi olmalı, empati, hiç tartışma olmamalı, düşük tansiyonlu bir denetim süreci yaşanmalı.. hatta beylik cümlelerde vardır: aynı bedende can gibiyiz :) pardon aynı gemideyiz gibisinden.. ancak denetçi insanı tuhaf bir varlık bazen gerginlikten de hoşlanmıyor değil hani.. netekim bunu ilmelyakin değil hakkelyakin müşahade ettim.. aynel yakin düzeyinde de yaşayayazdım.. şöle diyim .. bazı denetlenenler fıtratları gereği tartışmacı kimselerdir.. illa her şeye cevap vermek, sayfalarca açıklamalar yapmak falan gibi bir tutum sergilemeyi severler.. insanları farklı oldukları için kınayamayacağımıza –üstelik farklıkların bizi birliğe vardıracağına inandığımıza (tamam merak etme günlük tasavvufi derinleştirmemi burada noktalıyorum) - göre bundan da geniş çaplı bir "değer katma" çıkarmamız iktiza e...

denetim günlükleri: denetçi "nası" bir denetlenen ister?

Resim
şimdik sana hiç sorulmamış, bir soru soracam günlük: denetçi nasıl bir denetlenen ister?. evet nasıl bir denetçi istendiği her daim yazıldı çizildi de.. acaba denetçilerin nasıl bir denetlenen istediği hususu pek şey edilmedi. . halbüse😉 epey ehemmiyetli ve dahi mühim.. denetçi ilk evvela açık zihinli bir denetlenen ister.. fikri hür irfanı hür bir denetlenen denetim sürecine özellikle de iç denetime çok şeyler katar hani.. sorular sorar, gelişmeye açık yerleri işaret buyurur.. iç kontrol deseninin tasarımında işbirliği yapar ve öneri geliştirir.. iç denetçi bunları ister, ilk olarak bir denetlenen de.. sonra açık bir yürek gerekir hani.. “evet ben işimi yapıyorum, onlar da yapıyor; hepimiz işler daha iyi olsun diye ter döküyoruz” bilinci bu açık yürekliliğin bir tezahürüdür.. yine duru bir düşünce yapısı ister denetçi.. arka planı olmayan yani.. net.. “bunlar da nereden çıktı” diye düşünürken ağzından “ben denetime çok inanırım” lakırtısı dökülmeyen.. keza gözler yalan söylemez😀 z...

denetim günlükleri: yazıyonuz da noluyor?

Resim
bugün seninlen “yazıyonuz da noluyor” kalıbı üzerine konuşmak istiyorum günlüğüm.. bu bir denetim elemanının hayatında en az bir kez muhatap olduğu bir ifadedir.. soruyu soranın hareket noktası kendisinin çok önemli işler yaptığı geri kalan herkesin ve bu arada denetim elemanlarının hiçbir şey yapmadığı zehabına fena halde kapılmış olmasıdır.. aslında başka bir açıdan bakınca –yönetim, planlama, koordinasyon, denetim vb.- temel işletme bilgisine sahip olmayan kişiler için bir turnosol kağıdıdır sorumuz.. ve acınasıdır bu vechesiylen.. ki liyakat hususunda ciddi şüphelerin uyanmasına sebebiyet verir ezhanda.. bir kere şunu söylemek gerektir: denetçi bir yönetim pozisyonu değildir.. sorunların fotoğrafını çeker ve icrai olan ya da öyle zannedilen pozisyonlara raporlama yapar.. haa rapordaki tespitlerle ilgili eyleme geçmek yahut geçirmek hususunda bir görevi ve de sorumluluğu yoktur.. denetçilere yönetim yetkesi (yetkisi değil yetkesi) verilmemiştir.. olsa nasıl olurdu sorusu tartışılı...

denetim günlükleri: empati dozajı

Resim
iç denetçi empatik olmalıdır ifadesine takıldım bugün de günlüğüm.. empati ne demek şöle bile düşündüm.. sözlükten felan anlamını dikizledim.. elbette, karşımızdaki kişinin duygularını ve de düşüncelerini anlayabilmek faydalı.. en azından insani.. rapor yazarkene çizerkene buna dikkat etmenin fevaidi izahtan varestedir.. (vay ne cümle kurdum beaa!? İzahtan vareste J ) imza atmak, iş yapmak zor bir şey çünkü.. buna karşılık iş yapan kişiye bunu niye böle yaptın şunu niye böle yaptın diye sormak nisbeten kolay ve dahi keyifli.. ve daha da önemlisi bu durum dışardan da böle görülüveriyor.. netekim daha evvelden muaasseebe denetmeni (3 dönem devreler -miladi 2001 girişliler- böle telaffuz eder) iken bulunduğumuz ildeki defterdarlık personeli bile “amerikada başkan olacağına gel burada muaasseebe denetmeni ol, daha kıyak” der bu gerçeği ikrar ederdi.. bugün de aynı aslında gün geçmiyor ki bir harcama yetkilisinin “valla en iyi sizin iş” şeklinde kıskanç ve iğneleyici ifadelerine maruz kal...